WEET JIJ AL WIE SOJOURNER TRUTH IS ?!

sojourner-truth

Eén van mijn historische heldinnen is Sojourner Truth. Geboren als slavin met de naam Isabella Baumfree sprak ze tot haar 9e alleen maar Nederlands en in haar leven dat van 1797 tot 1883 heeft geduurd, heeft ze zonder te kunnen lezen en schrijven de weg vrijgemaakt voor een hele generatie van donkere en blanke vrouwen.  Ik ken haar eigenlijk ook niet zo lang hoor, maar nu ik van haar bestaan weet is het voor mij onmogelijk om haar te vergeten.

Maar wat is de aanleiding om hierover te schrijven en waarom fascineert zij me zo?! Eerlijk gezegd ben ik dol op Nederland. Gezien ik hier ben opgegroeid, kan het eigenlijk ook helemaal niet anders. Ik ben met het vliegtuig uit Suriname hier naar toe gevlogen en ben in de 33 jaar dat ik hier woon nog nooit terug geweest. Zoals zo velen van mijn generatie donkere vrouwen ben ik het product van een eenoudergezin. Dit heb ik eerlijk gezegd nooit echt als een nadeel ervaren, ondanks dat er vele onderzoeken zijn die het tegenovergestelde beweren.

Het enige nadeel aan mijn o zo tolerante Nederland is dat discriminatie, iets wat ik op bijna dagelijkse basis in onschuldige en minder onschuldige vorm ervaar, eigenlijk nog steeds een groot taboe is. Het is alleen een smakelijk gespreksonderwerp als je het met een vleugje humor bedekt, zoals Robert Vuijstje dat doet. Zijn ode aan de zwarte vrouw, zoals hij zijn boekwerk “Alleen maar nette mensen”  heeft bestempeld, is niet door iedereen met hetzelfde gejuich ontvangen. Opvallend veel vrouwen aan wie deze ode is opgedragen waren niet zo gecharmeerd van hoe zij werden neergezet, niet in het boek en niet in de film. De donkere vrouwen die er wel smakelijk om konden lachen, wuifden het onaangename gevoel dat ook zij beslist hebben ervaren, weg met een blasé “dit gaat niet over mij”.

Tsja, over het bovenstaande is het laatste woord vast nog niet gezegd, maar mijn voorspelling is dat er ooit met schaamrood op de wangen zal worden teruggekeken naar deze bladzijde in de Neerlandsche historie. Maar in het kader van wat je aandacht geeft groeit, heb ik besloten dat de tijd is gekomen om een ander soort krachtige donkere vrouw in de schijnwerpers te zetten. Ze is van het soort dat niet past tussen de gedetailleerd vormgegeven kararikaturen van Robert Vuijstje, maar wel van het soort dat zelfs vandaag de dag met een bepaald onbegrip zou kunnen worden ontvangen. In mijn belevenis wordt de donkere vrouw met een uitgesproken mening nog veels te vaak bekeken als agressief in plaats van dat ze wordt gezien als het geëmancipeerde individu dat ze in feite is.

Wanneer ik denk aan emancipatie zie ik voortaan Sojourner Truth. Het meest opmerkelijke aan Sojourner Truth is haar gevoel van eigenwaarde. Voor mij is het onvoorstelbaar dat je op 9-jarige leeftijd voor $100 wordt verkocht en dat je oude eigenaar een horde schapen aan de deal moet toevoegen omdat hij je anders aan de straatstenen niet kwijt kan. Hoewel groot en sterk voor haar leeftijd, sprak Isabella in den beginne alleen nog maar Nederlands en daarom was ze niet zo gewild als slavin in een voornamelijk Engelstalig land. Wat ik me steeds afvraag bij haar verhaal is wat voor innerlijke kracht en wat voor mindset je moet hebben om vanuit zo een start uit te groeien tot een strijdbare donkere vrouw, die haar kind via de rechter opeist en de rechtszaak nog wint ook in een tijd dat zelfs blanke vrouwen nauwelijks rechten hebben en zich erbij neerleggen.

Daarnaast  fascineert het me dat Sojourner Truth haar strijd voor vrijheid en gelijkheid niet alleen maar huidskleur gebonden was. In haar optiek had iedereen recht op een menswaardig bestaan. Haar speech uit 1851, gegeven tijdens de Ohio Women’s Rights Convention in Akron, gaat dan ook de geschiedenis in als één van de meest gedenkwaardige in de geschiedenis van de vrouwen emancipatie.

De speech wordt in de United States al sinds jaar en dag op de meest creatieve manieren opgedragen. Maar voor mij blijft de meest creatieve, de beeldschone ode van Ayanna Witter Johnson. Ayanna heeft de prachtige speech verwerkt tot een onvergetelijke ballad, hetgeen je doet realiseren dat de woorden uit 1851 van een krachtige donkere vrouw vandaag de dag nog steeds de geboorte van een nieuwe generatie krachtige donkere vrouwen als gevolg hebben. Dit is ook de manier waarop het verhaal van Sojourner Truth mij heeft bereikt en waarom kunst en muziek een zeer belangrijke rol vervullen in mijn leven.

Het voorgaande in gedachten nemend, wil ik niet eens weten wat voor inspiratie “Alleen maar nette mensen” tot gevolg zou kunnen hebben. Ik heb simpelweg het besluit genomen het vanaf nu mijn missie te maken om wie het maar wil horen te informeren dat een echte sterke donkere vrouw, niet per definitie “Rowanda” heet.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s